Δευτέρα 17 Νοεμβρίου 2025

χωρικοί ή ναυτικοί

Κοιταχτήκαμε χωρίς να μιλάμε. Άρχισε τότε μια μικρή διαφωνία μεταξύ των νησιωτών για το αν ήταν καλύτερο να ακούσουν τις ίδιες ιστορίες ή κάτι καινούριο, κάτι για άλλους κόσμους. Έμοιαζαν να είχαν λησμονήσει απολύτως την παρουσία μας εκεί. Καθώς τους άκουγα να επιχειρηματολογούν για τη μια και την άλλη εκδοχή, σκέφτηκα πως σ' αυτή τη διαφωνία, που λάμβανε χώρα σε μια μικρή ταβέρνα ενός νησιού χαμένου στην άκρη του κόσμου, συνοψιζόταν όλη η ιστορία της λογοτεχνίας.
Η ιδέα, σε κάθε περίπτωση, δεν είναι δική μου αλλά του Βάλτερ Μπένγιαμιν. Έλεγε πως όσοι αφηγούνται ιστορίες υπήρξαν πάντα χωρικοί ή ναυτικοί. Ο χωρικός είναι εκείνος που αποθησαυρίζει την τοπική συλλογική μνήμη, τη φροντίζει, την κληροδοτεί στις επόμενες γενιές. Ο ναυτικός είναι εκείνος που ταξιδεύει στα νερά και επιστρέφει με ιστορίες από άλλους τόπους. Ασφαλώς, ο Μπένγιαμιν φτάνει στο συμπέρασμα πως ένας καλός αφηγητής πρέπει να είναι λίγο χωρικός και λίγο ναυτικός, πώς αλλιώς;

Andrés Montero, "Η Χρονιά που Μιλήσαμε με τη Θάλασσα", Διόπτρα 2025 (μετάφραση Μαρία Παλαιολόγου)