Ωστόσο η ψευδολογία θα μεταδώσει ανάμεσα στις γραμμές μια έκλαμψη από την αλήθεια. "Δεν εξεγείρονται οι χωρικοί αλλά ο Θεός!" - φέρεται να αναφώνησε ο Λούθηρος, αρχικά με έντρομο θαυμασμό. Αλλά δεν ήταν ο Θεός. Οι χωρικοί ήταν πράγματι οι εξεγειρόμενοι. Εκτός αν ονομάζουμε Θεό την πείνα, την αρρώστια, την ταπείνωση, το κουρέλι. Δεν εξεγείρεται ο Θεός αλλά η αγγαρεία, τα μισθώματα, οι δεκάτες, η απαγόρευση του διαθέτειν, το ενοίκιο, ο φόρος ακινήτων, η μετάληψη του ετοιμοθάνατου, η περισυλλογή του αχύρου, το δικαίωμα πρώτης νυκτός, οι κομμένες μύτες, τα βγαλμένα μάτια, τα καμμένα, χτυπημένα, μαχαιρωμένα σώματα. Οι περί του επέκεινα διαμάχες αφορούν στην πραγματικότητα τα εγκόσμια. Αυτό εξηγεί την επίδραση που συνεχίζουν να έχουν πάνω μας οι επιθετικές θεολογίες. Μόνο και μόνο γι' αυτό κατανοούμε τη γλώσσα τους. Η ορμητικότητά τους είναι μια βίαιη έκφραση της μαύρης φτώχειας. Η πλέμπα αφηνιάζει. Το άχυρο στους αγρότες! Το κάρβουνο στους εργάτες! Η σκόνη στους σκαφτιάδες! Η παράσταση στους πλανόδιους! Και σε μας οι λέξεις! Οι λέξεις, που είναι ένας άλλος σπασμός των πραγμάτων.
Éric Vuillard, "Ο Πόλεμος των Φτωχών", Πόλις 2021 (μετάφραση Γιώργος Φαρακλάς)
Αποτελεί το φόβο και τον τρόμο κάθε βιβλιοπώλη. Ο αναγνώστης αυτός (αναγνώστης F) αναγνωρίζεται από τα πολύ χοντρά γυαλιά του, από το αποφασιστικό του βάδισμα και από το χαρτάκι που κρατά στο χέρι. Αυτός ο αναγνώστης ψάχνει για μήνες, για χρόνια, ίσως από τη στιγμή που γεννήθηκε, ένα βιβλίο ανεύρετο και στην προσπάθειά του αυτή έχει αναλώσει όλη του την ύπαρξη. Δεν τα παρατάει ωστόσο. Να που πλησιάζει τον ανύποπτο βιβλιοπώλη και του ζητά τις Σημειώσεις για τις γρηγοριανές συνθέσεις στις εκκλησίες του Σρέντο του αβά Βερμεντίν, εκδόσεις ο Λευκός Συφλοπόντικας, Καστέλ Λουβιζόνιο. Ο βιβλιοπώλης, αφού έχει συμβουλευτεί τη μνήμη και τον υπολογιστή του, του ανακοινώνει ότι δεν διαθέτει παρόμοιο τίτλο. Στις επιπλέον πιέσεις του αναγνώστη F ο βιβλιοπώλης ψάχνει κατ’ αρχήν το λήμμα Σημειώσεις, κατόπιν Γρηγοριανός, κατόπιν Εκκλησίες, στη συνέχεια Σρεντίνο, Βερμεντίν, Λευκός Συφλοπόντικας. Δεν κάνει την εμφάνισή του κανείς αβάς Βερμεντίν στην ιστορία της λογοτεχνίας. Οι εκδόσεις Λευκός Συφλοπόντικας φαίνεται να έχουν βγάλει ένα και μοναδικό βιβλίο για τα μανιτάρια το 1953 και στη συνέχεια χάθηκαν στην ανυπαρξία. Στους χάρτες δεν υπάρχει κανένα μέρος με την επωνυμία Καστέλ Λουβιζόνιο. Ο αναγνώστης F όμως δεν υποχωρεί. Στέκεται καρφωμένος μπροστά στο βιβλιοπώλη, με το χαρτάκι του, και τον ρωτά εάν μπορεί να κάνει κάτι, ίσως να συμβουλευτεί τα αρχεία της CIA. Μερικές φορές αρχίζει να κλαψουρίζει, στις πιο σοβαρές περιπτώσεις φτάνει στο σημείο μιας ελαφράς λιποθυμίας. Αφού έχει κινητοποιηθεί όλο το βιβλιοπωλείο, έχει ζητηθεί η βοήθεια δύο βιβλιοπωλείων από το Σρέντο, έχει κληθεί επί του θέματος ο ιερέας της κοντινής εκκλησίας, έχει μεσολαβήσει καυγάς με όλες τις τηλεφωνήτριες της Ιταλίας ζητώντας σύνδεση με το Καστέλ Λουβιζόνιο, ο διευθυντής του βιβλιοπωλείου παρουσιάζεται αυτοπροσώπως στον αναγνώστη F και του ανακοινώνει επίσημα: «Λυπάμαι κύριε, το βιβλίο σας δεν υπάρχει πουθενά», «Ευχαριστώ», απαντά ο αναγνώστης F, «θα ξαναέλθω αύριο».
Stefano Βenni, "Ψυχοπαθολογία του Καθημερινού Αναγνώστη", Openbooks 2021 (μετάφραση Χρίστος Αλεξανδρίδης)
Η δομή κάθε επιτυχίας είναι κατά βάση η δομή του τζόγου. Να ξεκόβεις απ' το ίδιο σου τ' όνομα, να ποιος ήταν ανέκαθεν ο ριζικότερος τρόπος απαλλαγής απ' όλους τους ενδοιασμούς και τα αισθήματα μειονεξίας. Και το παίγνιο είναι μια τέτοια κούρσα μετ' εμποδίων στο πεδίο του εγώ. Ο παίκτης είναι ανώνυμος, δεν έχει όνομα δικό του ούτε έχει ανάγκη από ξένο. Μόνο οι μάρκες τον εκπροσωπούν, στημένες εκεί μπροστά του πάνω στην τσόχα, που είναι πράσινη σαν το χρυσό δέντρο της ζωής και γκρίζα σαν άσφαλτος. Και σε τούτη την πόλη της ευκαιρίας, στο σταυροδρόμι αυτό της υπόσχεσης, τι μέθη που είναι να ποντάρεις τα διπλά, να δίνεις παντού το παρών και από δέκα γωνιές ταυτόχρονα να στήνεις καρτέρι στην Τύχη, που έρχεται όλο και πιο κοντά.
Walter Benjamin, "No 13", Κίχλη 2020 (μετάφραση Κώστας Κουτσουρέλης)
