Σάββατο 29 Σεπτεμβρίου 2018

ο ανταρτοπόλεμος στην μπούρμα

Και κάποτε μας είπες
Πως θα 'φευγες μιαν αμφιλύκη με την "Κορινθία"
Ένα δαιμονισμένο τζιπ πέρασε πλάι μας
Με φουστάνια ανεμισμένα
Με αρώματα στο διάβα του
Και με τραγούδια "Είναι Μακριά το Τιπερέρι"
(Πίσω του άφησε και μια λεπτή μελαγχολία
Που κατακάθισε στις ψυχές μας)
Κατόπι μπήκαμε σ' ένα μιούζικ-χολ
-Πασιονάρια νομίζω ή Πούντα Ερένα-
Δαγκώνοντας αμερικάνικες μαστίχες
Όπως στο Μισσούρι εκείνη η νέγρα
Τότες περίπου ήταν που είπαμε τις ιστορίες μας
Καθισμένοι στη βεράντα της Αστόρια
Για την αντάρτισσα Φλούτρα
Και για την Πίκολα Ιβάνα
Ίσως ν' αναλογιζόσουν
Πως οι τροπικοί θα δροσίστηκαν
Και πως ο ανταρτοπόλεμος στην Μπούρμα
Θα 'ναι σκληρός κι ανελέητος
Σαν τα πάθη μας

Κλείτος Κύρου, "Επτά Ανέκδοτα Νεανικά Ποιήματα", Μ.Ι.Ε.Τ. 2016

Πέμπτη 20 Σεπτεμβρίου 2018

ο κήπος

Όταν σήκωσα τα μάτια μου με το απροσδιόριστο συναίσθημα πως κάτι αλλάζει, ο κήπος είχε ήδη αρχίσει να κινείται αργά προς τα κάτω. Κοίταξα για λίγο το καινούριο ύψος της μάντρας και συνέχισα να μιλάω. Η αναλογία του ύψους της μάντρας ως προς τον κήπο, άλλαζε άσχημα. Τα καινούρια τμήματα του τοίχου που αποκαλύπτονταν, είχαν έντονο καφέ χρώμα και μικρές άσπρες ρίζες. Η κίνηση έμοιαζε να είναι σύνθετη με οριζόντια ενώ ήταν μόνο κατακόρυφη, και ενώ ο κήπος φαινόταν σα να σταμάτησε να κατεβαίνει, η μάντρα ψήλωνε συνέχεια. Ο ουρανός ήταν μπλε και πάνω του γυάλισαν τα πρώτα άστρα. Ο αέρας ερχόταν απ' τα πλάγια και ήταν κρύος. Οι άλλοι δεν υπήρχαν πια. Τότε άρχισα σιγά-σιγά να βουλιάζω μέσα στο χώμα.

Λουκιανός Κηλαηδόνης, "Υδράργυροι", Γνώση 1980

Τετάρτη 12 Σεπτεμβρίου 2018

δοκιμασμένες ρίμες

Ένας μορφωμένος αρχισυντάκτης θα ‘πρεπε να μπορεί να πει στον ποιητή:
Τα ποιήματά σας είναι πολύ σωστά. Έγιναν με βάση την τρίτη έκδοση του εγχειριδίου στιχουργικής του Μ. Μπροντόφσκι (ή του Σένγκελ, του Γήτρετς κ.λπ.). Όλες σας οι ρίμες, δοκιμασμένες ρίμες, βρίσκονται πλήρεις στο λεξικό της ρωσικής ομοιοκαταληξίας του Ν. Αμπράμοβ.
Επειδή δεν έχω τώρα καλά, καινούργια ποιήματα, ευχαρίστως θα πάρω τα δικά σας και θα σας τα πληρώσω όπως τη δουλειά ειδικευμένου αντιγραφέα, με 3 δεκάρες τη σελίδα και τον όρο να τα υποβάλετε σε τρία αντίγραφα.
Ο ποιητής θα μείνει κόκαλο και ή θα σταματήσει να γράφει ή θα πλησιάσει την ποίηση σα μια δουλειά που απαιτεί μεγάλο μόχθο.
Πάντως θα πάψει να κάνει τον σπουδαίο στον ρεπόρτερ που αυτός τουλάχιστον με τρία ρούβλια το κομμάτι έχει να παρουσιάσει γεγονότα.

Влади́мир Влади́мирович Маяко́вский, "Πώς Φτιάχνονται τα Ποιήματα", Ύψιλον 1988 (μετάφραση Κατερίνα Αγγελάκη-Ρουκ)

Δευτέρα 3 Σεπτεμβρίου 2018

το ξετύλιγμα των αναγκαιοτήτων

Γεννιέται η υποψία πως δεν υπάρχει τίποτα πια για γράψιμο, η παραίτηση λογαριάζεται σοβαρά, ίσως είναι ακόμη δυνατές μερικές προτάσεις, αλλιώς στροφή προς τη βιολογία, τη φυσική, την αστρονομία, να μάθομε σε γενικές γραμμές πού κινούμαστε. Το υπόλοιπο για τα εικονογραφημένα περιοδικά, για το Life, το Match, το Quick και το Sie und Er: ο πρόεδρος κάτω από τη μάσκα του οξυγόνου, ο θείος Μπουλγκάνιν στον κήπο του, η πριγκήπισσα με τον διαβολεμένο πιλότο της, αστέρια του κινηματογράφου και δολαροπρόσωπα. Δίπλα η καθημερινή ζωή του καθενός, δυτικοευρωπαϊκή στη δική μου περίπτωση, ακριβέστατα ελβετική, άσχημος καιρός και οικονομική άνθηση, φροντίδες και βάσανα, ταραχές από προσωπικά γεγονότα, όμως χωρίς συνάρτηση με το παγκόσμιο σύνολο, με την πορεία των πραγμάτων, με το ξετύλιγμα των αναγκαιοτήτων. Η μοίρα εγκατέλειψε τη σκηνή, για να καραδοκεί πίσω από τα παρασκήνια, έξω από την ισχύουσα δραματουργία, στο προσκήνιο γίνονται όλα ατύχημα, οι αρρώστιες, οι κρίσεις. Ακόμη και ο πόλεμος εξαρτάται από το αν οι ηλεκτρονικοί εγκέφαλοι προλέγουν ότι συμφέρει, όμως αυτό δε θα συμβεί ποτέ, το ξέρομε, προϋπόθεση είναι ότι οι ηλεκτρονικοί εγκέφαλοι λειτουργούν, μόνο οι ήττες είναι ακόμη μαθηματικά νοητές. Αλίμονο μόνο, αν γίνουν νοθείες.

Friedrich Dürrenmatt, "Η Βλάβη", Επίκουρος 1970 (μετάφραση Γιώργος Βαμβαλής)

Κυριακή 19 Αυγούστου 2018

μαρσέλ προυστ

Δείπνησα με την πριγκίπισσα Σουτζό στο Ριτζ - πολύ φιγουρατζίδικη κατάσταση. Ο Μαρσέλ Προυστ και ο Αμπέλ Μπονάρ ήταν κι αυτοί παρόντες. Ο Προυστ είναι λευκός, αξύριστος, βρόμικος, με εξαχρειωμένο παρουσιαστικό. Αργότερα φοράει το γούνινο παλτό του και κάθεται σκυφτός, φορώντας λευκά γυαλιστερά γάντια. Πίνει δύο φλιτζάνια καφέ με ζάχαρη. Στις κουβέντες του δεν υπάρχει συναίσθημα. Μου κάνει ερωτήσεις. Μπορώ, παρακαλώ, να του πω πώς λειτουργούν οι Επιτροπές; Λέω: "Λοιπόν, συνήθως μαζευόμαστε στις δέκα, υπάρχουν γραμματείς πίσω...". "Mais non, mais non, προχωράτε πολύ γρήγορα. Ξαναρχίστε. Παίρνετε την άμαξα για να πάτε στην Αντιπροσωπεία. Κατεβαίνετε στην Κε ντ' Ορσέ. Ανεβαίνετε τη σκάλα. Μπαίνετε στη μεγάλη αίθουσα. Και μετά; Μεγαλύτερη ακρίβεια, αξιότιμε κύριε, μεγαλύτερη ακρίβεια". Του τα λέω όλα. Για την ψεύτικη εγκαρδιότητα όλων, τις χειραφίες, τους χάρτες, το τρίξιμο των χαρτιών, το τσάι στο διπλανό δωμάτιο, τα κουλουράκια πικραμύγδαλου. Παρακολουθεί συνεπαρμένος, πού και πού με διακόπτει: "Με μεγαλύτερη ακρίβεια, εντιμότατε κύριε. Μην προχωράτε τόσο γρήγορα".

Geert Mak, "Στην Ευρώπη", Μεταίχμιο 2007 (μετάφραση Νίκος Μπακουνάκης)

Σάββατο 11 Αυγούστου 2018

η σιωπή ενός αστροναύτη

Όταν ήταν μαζί, δεν ένιωθαν αμηχανία με τη σιωπή. Ίσως επειδή και οι δυο τους, στα παιδικά τους χρόνια, είχαν περάσει πολύ χρόνο μόνοι στο δωμάτιο μελέτης. Αυτό το δωμάτιο είχε καλύτερη ηχομόνωση και από ραδιοφωνικό στούντιο. Δεν περνούσε ο παραμικρός θόρυβος απ' έξω. Στη διαδρομή, η σιωπή του Μιτς και η σιωπή του αδερφού του διέφεραν μεταξύ τους. Η δική του ήταν η σιωπή ενός σώματος που σφαδάζει μάταια μέσα στο κενό, η σιωπή ενός αστροναύτη που περιστρέφεται σε μηδενική βαρύτητα.
Για τον Άνσον, ήταν η σιωπή μιας πυρετώδους αλλά οργανωμένης σκέψης. Ο νους του διέτρεχε ακολουθίες επαγωγικών και παραγωγικών συμπερασμάτων πιο γρήγορα από οποιονδήποτε ηλεκτρονικό υπολογιστή.
Ταξίδευαν στον Διαπολιτειακό 5 για είκοσι λεπτά, όταν ο Άνσον είπε, "Νιώθεις καμιά φορά ότι στα παιδικά μας χρόνια ήταν σαν να μας είχαν απαγάγει;"
"Αν δεν ήσουν εσύ, θα τους μισούσα", είπε ο Μιτς.

Dean Koontz, "60 Ώρες", Bell 2009 (μετάφραση Γιώργος Μπαρουξής)